رشته ایمنی شناسی پزشکی

علم ایمونولوژی یکی از جذاب ترین و پرکاربردترین و پرطرفدارترین گرایش های علوم پایه پزشکی (بخشی از علوم پزشکی که با علوم طبیعی به ویژه زیست شناسی همراه است) می باشد، که به مطالعه تمامی جوانب سیستم ایمنی بدن در تمام موجودات می پردازد.
تحقیقات و پیدایش رشته ایمونولوژی یا ایمنی شناسی پزشکی در چند ده سال اخیر آنچنان درخشنده و چشمگیر خودنمایی کرد و پیشرفت نمود که اگر شاخه‌ای برومند و گسترده از علوم پزشکی نمی‌بود، چنین تصور می‌شد که خود، بنیانی علمی و تنومند همپایه کلیه علوم پزشکی است. در هر حال این شاخه بزرگ و عمده پزشکی آنچنان ارتباط و همبستگی پر اهمیتی با دیگر رشته‌ها و شاخه‌های پزشکی دارد که به یقین هیچ یک از متخصصین از علوم پزشکی بی‌نیاز از این دانش فراگیر نمی‌توانند باشند. واژه ایمنی از کلمه لاتین Immunitas به معنای مصونیت سیاسی و اجتماعی گرفته شده است که در رم باستان به سناتورهای رومی در دوره نمایندگی آنها اعطا می‌شد. از روزگاران دور، واژه ایمنی را برای مصونیت از ابتلا به بیماری، بخصوص بیماریهای عفونی بکار می‌بردند. مجموعه سلولها و مولکول‌هایی را که باعث ایجاد مصونیت می‌شوند، سیستم ایمنی و پاسخ هماهنگ و کامل آن را به مواد بیگانه، پاسخ ایمنی‌ می‌گویند.
امروزه علم ایمنی‌شناسی را در یک جمله: توانایی تشخیص و تمایز خودی از بیگانه تعریف می‌نمایند. در واقع علم ایمونولوژی با عملکردهای فیزیولوژیکی اعضای سیستم ایمنی بدن (ارگان ها و سلول های سیستم ایمنی بدن و …) در حالت سلامت و بیماری انسان و سوء عملکرد سیستم ایمنی در بیماری های ایمونولوژیکی مثل: خود ایمنی، افزایش حساسیت، نقص ایمنی و رد پیوند سر و کار دارد.
—-

دانش آموختگان رشته ایمونولوژی می توانند پس از پایان دوره دکترا از میان دو مسیر یکی را برگزینند:
یک: وارد کارهای آموزشی، تحقیقاتی و پژوهشی شده و به عنوان هیأت علمی در دانشگاهها کرسی استادی را به دست آورند و یا در مراکز دانش بنیان دولتی یا خصوصی مثل مؤسسه پاستور، رویان و بن یاخته مشغول به فعالیت شوند و یا حتی خودشان یک مرکز پژوهشی بالینی تأسیس کنند.
در مورد کارهای پژوهشی حقیقتاً ایران به نسبت کشورهای دیگر مثل آمریکا و کانادا و انگلیس و آلمان و … هنوز در پله های ابتدایی در رابطه با رشته های نو بنیادی مثل ایمونولوژی قرار دارد و به توصیه من اگر امکان ادامه تحصیل در کشورهای دیگر را دارید برای دوره ارشد یا دکترا اقدام بفرمایید و از دنیای پربهای برون از مرزها بهره مند شوید.
البته وضعیت اشتغال و درآمد و جذب هیأت علمی خیلی از نظر من برای رشته ایمنی شناسی پزشکی در کشورمان مطلوب نیست. شاید چون کانون توجه وزارت بهداشت تماماً معطوف به عزیزان پزشک متخصص می باشد و عزیزان پیراپزشک مثل ما که در اصل بنیادی تر مسائل پزشکی را فرا میگیرند و مهد پژوهش و تحقیقات هستند، باید امید به حداقل دستمزد داشته باشند!!! ولی در کل به این موضوع معتقدم که همه چیز به میزان مهارت علمی و عملی و زیرکی شما عزیزان برای کسب شغل و درآمد مناسب بستگی دارد.
دو: وارد دنیای تشخیص و بالین شده و به عنوان تک رشته می توانند آزمایشگاه تشخیص آسم وآلرژی تأسیس کنند و یا با عزیزان دارای مدرک دکترای هماتولوژی و بیوشیمی و باکتری شناسی همراه شده و یک آزمایشگاه تشخیص طبی جنرال تأسیس کنند که مطمئناً این مورد از نظر درآمد مطلوب تر خواهد بود. اما مشکلات کاری خاص خود را هم برای کسب مجوز خواهد داشت!